Bağımsızlık:
Yaşlı bireyler;
1. Beslenme, barınma,
giyim gibi temel gereksinimlerini karşılamak ve sağlık
bakımından yararlanmak için yeterli gelire sahip olmalıdır.
2. Sayılan
gereksinimlerini karşılayabilmeleri için ailelerinden ve
toplumun her kesiminden destek almalıdır.
3. Gereksinimlerini
karşılama konusunda kendi kendilerine yardımcı olabilmeleri
yönünde destek almalıdır.
4. Gelir getirici
bir işte çalışabilmeli yada toplumdaki diğer gelir getirici
faaliyetlerden yararlanmalıdır.
5. Emeklilik
yaşının belirlenmesi ve emeklilik koşullarının tanımlanmasında
söz sahibi olmalıdır.
6. Yaşlarına, yeteneklerine
uygun eğitim ve öğretim programlarına sahip olmalıdır.
7. Bireysel
tercihlerine uygun, güvenli bir çevrede yaşamalıdır.
8. Yaşadıkları
çevre aynı zamanda onlara kapasitelerini geliştirebilecek
fırsatlar sunmalıdır.
9. Mümkün olduğunca
uzun süre kendi evlerinde yada aile ortamında yaşamalıdır.
Katılım:
Yaşlı bireyler;
1. Toplumla
ilişkilerini sürdürmelidir.
2. Refah düzeylerini
doğrudan etkileyecek politikaların hazırlanması ve uygulanması
aşamalarına aktif bir biçimde katılımda bulunmalıdır.
3. Bilgi
ve becerilerini genç kuşaklar ile paylaşmalıdır.
4. Topluma
hizmet etmek için çeşitli fırsatlar geliştirebilmelidir.
5. Kendi
ilgi ve yeteneklerine uygun etkinliklere gönüllü olarak
katılımda bulunmalı ve hizmet edebilmelidir.
Bakım:
Yaşlı bireyler;
1. Aile ve toplum tarafından
desteklenmeli, ihtiyacı olanlara uygun bakım hizmetleri
verilmelidir.
2. Her toplumun kültürel
değerler sistemine uygun bir biçimde korunmalı ve gözetilmelidir.
3. Asgari
düzeyde fiziksel, zihinsel ve ruhsal iyiliği kazandıracak
ve sürdürecek sağlık bakımına sahip olmalıdır.
4. Yaşamlarını
kendi başlarına sürdürebilecekleri, gereksinim duyduklarında
korunabilecekleri ve bakılabilecekleri çeşitli sosyal hizmetlere
ve yasal düzenlemelere sahip olmalıdır.
5. İnsana
yakışır ve güvenli bir ortamda, sosyal ve zihinsel yönden
desteklenecekleri, kendilerini geliştirebilecekleri, koruma
ve rehabilitasyon hizmeti alabilecekleri, uygun kurumsal
bakım modellerinden yararlanmalıdır.
6. Bir
huzurevi yada rehabilitasyon merkezinde yaşamaları durumunda;
ihtiyaçlarına, inançlarına, haysiyetlerine, özel yaşamlarına
(mahremiyetlerine), bakımları ve yaşam biçimleri hakkında
kendi kararlarını vermelerine tam olarak saygı görmelidir.
İnsan haklarından ve temel özgürlüklerden tam olarak yararlanmalıdır.
Kendini Gerçekleştirme:
Yaşlı Bireyler;
1. Bireysel potansiyellerini
(yetenek ve becerilerini tam olarak geliştirebilecek fırsatlar
yaratmalı, varolan uygulamalardan yararlanmalıdır.
2. Toplumun eğitim ve kültür etkinliklerine aktif olarak
katılabilmelidir.
İtibar:
Yaşlı Bireyler;
1. İtibar görmeli ve güven
içerisinde yaşamalıdır.
2. Sömürüden, fiziksel
yada zihinsel istismardan uzak tutulmalıdır.
3. Hizmetlerden
yararlanırken; yaş, cinsiyet, ırk, etnik köken, özür durumu
yada diğer konumları nedeniyle bir ayırım görmemelidir.
4. Gelir
durumları belirleyici bir unsur olmamalı, gelir düzeyinden
bağımsız olarak gereksinimleri karşılanacak şekilde uygun
hizmetlerden yararlanmalıdır.
|